U Misesa Economic Calculation to pieniężne porównywanie alternatywnych działań i ich wyników w rynkowym podziale pracy. Wymaga cen wymienianych dóbr; sam przepis techniczny, wykaz ilości fizycznych czy dokładna arytmetyka nie zastępują porównania ekonomicznego.
Most można zbudować na różne sposoby. Inżynier określa nośność i zapotrzebowanie na materiały, lecz ton stali nie można po prostu dodać do godzin pracy. Ceny pieniężne pomagają porównać alternatywne zastosowania różnorodnych nakładów. To ilustracja rozróżnienia Misesa między rachunkiem technicznym a wyborem ekonomicznym, nie powód ignorowania ograniczeń technicznych. [Mises — Economic Calculation in the Socialist Commonwealth]
Przed produkcją porównuje się oczekiwane koszty i przychody, a potem ocenia rzeczywiste wyniki. Mises łączy tę kolejność z rachunkiem kapitałowym. Zachowaj ten sam okres i zakres projektu: same wpływy ze sprzedaży nie są zyskiem po uwzględnieniu nakładów i zmian wyceny aktywów. [Mises — Human Action, XIII]
Cena historyczna dokumentuje dokonaną wymianę, a nie pewną cenę kolejnej dostawy. Mises podkreśla szacunkowy charakter kalkulacji w zmiennym świecie. W budżecie rozróżniaj ceny zrealizowane, ważne oferty i własne założenia; więcej miejsc po przecinku samo nie uwiarygodnia prognozy. [Mises — Human Action, XII]
Porównanie dwóch projektów w koronach pozwala zestawić ich pozycje pieniężne. Nie oznacza, że równy dochód daje dwóm osobom równe zadowolenie ani że suma zysków mierzy dobrobyt społeczny. Mises ujmuje kalkulację z perspektywy konkretnych działających osób. [Mises — Human Action, XIII]
Argument Misesa o socjalizmie dotyczy braku cen wymiany środków produkcji pod wspólną kontrolą. Nie głosi, że nikt nie potrafi napisać planu produkcji. Przy konkretnej organizacji ustal, którymi nakładami rzeczywiście się handluje i skąd pochodzą ceny; sama etykieta nie wystarczy. [Mises — Economic Calculation in the Socialist Commonwealth]
Hayek wskazuje na lokalną, zmienną wiedzę rozproszoną między ludźmi. Obliczanie na podanych danych to inne zadanie niż zdobywanie informacji i dostosowywanie planów. Oprogramowanie może przetwarzać oferty, ale samo jego istnienie nie dowodzi kompletności ani aktualności danych. [Hayek — The Use of Knowledge in Society]
Zdrowie, honor czy osobiste zobowiązanie mogą wpływać na decyzję bez dostępnej ceny rynkowej. Mises wyznacza tak zakres kalkulacji, nie bezwartościowość tych celów. Wynik pieniężny wspiera wybór; nie rozstrzyga automatycznie wszystkich ocen wartości i kwestii niepieniężnych. [Mises — Human Action, XII]
Budżet operacyjny można wyrazić w BTC, ale przeliczenie innych walut wymaga kursu i daty. Zmiana jednostki sama nie usuwa niepewności przyszłych przychodów ani dostępności zasobów. Stosując ogólną zasadę, sprawdź pochodzenie cen, spójny okres i wrażliwość na założenia, nie tylko poprawność sumowania. [Mises — Human Action, XII] [Hayek — The Use of Knowledge in Society]
Pełniejszy obraz uzyskasz, czytając to hasło razem z Catallactics, Socialist Calculation Debate, Knowledge Problem, Capital Goods, Entrepreneurship. Do tego hasła prowadzą również odsyłacze z Catallactics, Socialist Calculation Debate, Knowledge Problem, Entrepreneurship.