Monetary Base to gotówka w obiegu oraz salda rezerw banków w banku centralnym, zgodnie z metodologią danej statystyki. Gotówka oznacza banknoty i monety; rezerwy są zapisane na rachunkach banków w banku centralnym, a nie na kontach ich zwykłych klientów.
Saldo rachunku pokazuje, ile bank jest ci winien. Sam bank może mieć konto w banku centralnym, na przykład w amerykańskim Systemie Rezerwy Federalnej, nazywanym Fed. Utrzymywane tam rezerwy służą do rozrachunków z innymi bankami. Rachunek rezerw nie jest więc zwykłym kontem klienta. Baza monetarna łączy te rezerwy z gotówką; M1 i M2 obejmują również określone rodzaje depozytów klientów. Sama baza nie pokazuje, ile ludzie i firmy mogą wydać. Szerszy obraz, obejmujący depozyty bankowe, daje Broad Money. [1]
W statystykach pieniężnych ważne jest także to, kto trzyma gotówkę. Amerykańska publikacja H.6 zalicza do gotówkowej części bazy pieniądze poza Departamentem Skarbu, Treasury, i bankami Rezerwy Federalnej. Obejmuje zatem również gotówkę w skarbcach banków komercyjnych. Gotówkowa część M1 ją wyklucza. Określenie „gotówka w obiegu” może więc mieć różny zakres w różnych tabelach. Jeżeli gotówka ze skarbców jest już w danej sumie, ponowne dodanie oznaczałoby dwukrotne policzenie tych samych banknotów. [2]
Bank może otrzymać banknoty od banku centralnego w zamian za część rezerw. Tak zaopatrywanie w banknoty opisuje Europejski Bank Centralny. W naszym uproszczonym przykładzie cały system ma gotówkę 100 i rezerwy 200, razem 300. Wymiana 20 rezerw na gotówkę zmienia strukturę na 120 + 180 = 300. Sama wymiana nie zwiększyła bazy. Zakładamy, że równocześnie nie nastąpiła inna operacja; nowy kredyt banku centralnego trzeba byłoby uwzględnić osobno. [4]
Teraz wysyłasz płatność do klienta innego banku. W rozrachunku opisanym przez Europejski Bank Centralny rezerwy przechodzą z banku nadawcy do banku odbiorcy. Nasz przykład A -30 i B +30 zmienia posiadacza, nie łączną wielkość rezerw. Odpływ nadal ma znaczenie dla konkretnego banku: musi mieć środki na rozrachunek płatności. Niezmieniona baza całego systemu nie oznacza więc, że każdy bank ma wystarczająco dużo natychmiast dostępnych środków. [4]
Jak wyjaśnia Bank of England, udzielenie kredytu tworzy również odpowiadający mu depozyt. Przykładowy kredyt 50 może zwiększyć saldo klienta o 50 bez jednoczesnego zwiększenia bazy monetarnej o taką samą kwotę. Klient nie uzyskał dostępu do rachunku rezerw banku. Jeśli przeleje pieniądze dalej lub wypłaci gotówkę, bank musi obsłużyć rozrachunek. Tworzenie depozytów nie jest nieograniczone: znaczenie mają kapitał, ryzyko, finansowanie, przepisy i popyt na kredyt. [5]
Inną operacją jest zakup papieru wartościowego przez bank centralny od podmiotu niebankowego: rezerwy banku sprzedającego mogą wzrosnąć, a sprzedający otrzymuje depozyt. Bank of England wyjaśnia, dlaczego nie powstaje w ten sposób stała wielokrotność przyszłych kredytów. Stosunek szerokiego pieniądza do bazy opisuje sytuację, ale nie gwarantuje takiej samej zależności w przyszłości. Ze wzrostu bazy nie da się samodzielnie wyliczyć przyszłego wzrostu kredytu czy cen konsumpcyjnych. Liczą się też dalsze decyzje banków, firm i gospodarstw domowych. [5]
Słownik Europejskiego Banku Centralnego łączy gotówkę z rezerwami obowiązkowymi oraz nadwyżkowymi rezerwami w depozycie Eurosystemu, czyli na właściwym rachunku banku centralnego. Eurosystem tworzą Europejski Bank Centralny i banki centralne państw używających euro. Banki muszą utrzymywać rezerwy obowiązkowe zgodnie z przepisami, a depozyt w banku centralnym pozwala im lokować dodatkowe środki. Konkretna statystyka musi wskazać uwzględnione konta, posiadaczy i okres. M0 bywa używane w znaczeniu zbliżonym do bazy monetarnej, ale sama nazwa nie dowodzi identycznego zakresu. Przed porównaniem wykresów sprawdź definicje i ich ewentualne zmiany. Ta sama waluta lub podobna nazwa wskaźnika nie oznacza jeszcze porównywania tego samego. [3]
Bitcoin.org opisuje sieć bez centralnego emitenta, czyli instytucji wydającej nowe pieniądze. Bitcoin (BTC) posiadany bezpośrednio nie jest roszczeniem wobec banku centralnego ani obietnicą innej instytucji, że wyda pieniądz bazowy. Wydatki zatwierdzasz kluczami prywatnymi: tajnymi danymi, którymi portfel podpisuje przelewy. Jeżeli klucze przechowuje powiernik, na przykład giełda, saldo na koncie nie jest tym samym co własna kontrola monet; wypłata zależy również od niego. Porównanie z bazą monetarną pomaga zapytać, co posiadamy i wobec kogo mamy roszczenie. Nie dowodzi jednakowej płynności, czyli łatwości dostępu do pieniędzy i ich wymiany, ani takiej samej stabilności ceny czy ryzyka. [6]
Pełniejszy obraz uzyskasz, czytając to hasło razem z Broad Money, M0, M1, M2. Do tego hasła prowadzą również odsyłacze z Pieniądz fiducjarny, Broad Money, M0, M1.