Debt maturity to umowna data zwrotu kapitału, czyli pożyczonej kwoty bez odsetek, lub jego pozostałej części. Jest terminem obowiązku, a nie gwarancją, że dłużnik zdoła zapłacić. Dlatego trzeba znać datę końcową, wcześniejsze płatności i warunki umowy. Dłuższy okres daje czas na zebranie pieniędzy, ale nie usuwa ryzyka wzrostu odsetek, braku spłaty ani niepowodzenia przy zastępowaniu pożyczki nowym finansowaniem.
Wyobraźmy sobie własny przykład długu od 1 stycznia 2025 do 1 stycznia 2030. Na 1 stycznia 2028 pozostają 2 lata, choć pierwotnie było to 5 lat. Termin końcowy, pierwotny okres i czas pozostały w dniu analizy odpowiadają na inne pytania. Przy obligacjach używa się też duration, czyli wrażliwości ceny na zmiany stóp procentowych, jak wyjaśnia FINRA. Mimo że można ją podawać w latach, nie jest po prostu czasem czekania na zwrot pieniędzy. Różnica jest szczególnie ważna przy sprzedaży obligacji przed terminem wykupu. [1]
Kapitał naszego przykładu wynosi 100 USD, czyli dolarów amerykańskich, i jest spłacany na koniec kolejnych lat kwotami 20, 30 i 50. Odsetki wynoszą 5% rocznie od salda na początku danego roku, więc płatności odsetkowe to 5, 4 i 2,5. Łącznie oddamy 111,5 z kapitałem, bez opłat. Końcowa zapadalność za 3 lata nie przesuwa pierwszych dwóch rat na ostatni dzień. Gdyby całe 100 było spłacane jednorazowo na końcu, harmonogram byłby inny. Czytając o długu, pytajmy więc nie tylko, kiedy się kończy, lecz także co trzeba płacić po drodze. [2]
Wyobraźmy sobie zestaw długów: kapitał 40 USD jest należny za 1 rok, a kolejne 60 za 5 lat. Średnia ważona kapitałem wynosi (40×1+60×5)/100 = 3,4 roku. Mimo to 40% całego długu wymaga rozwiązania już za rok. Średnia łatwo ukrywa ten bliski obowiązek. To nasz rachunek wyjaśniający, nie duration ani uniwersalny wskaźnik regulacyjny. Dlatego zestawienie powinno pokazywać kwoty w okresach rzeczywistych płatności, waluty i datę analizy. Dług o odległym terminie nie wypełnia luki gotówkowej przy wcześniejszej racie. [3]
Czytelnikom sprawozdań pomaga rozróżnienie z IFRS 7, międzynarodowego standardu ujawnień o instrumentach finansowych. Analiza zapadalności używa pozostałych terminów umownych i niezdyskontowanych płatności: kwot, które mają rzeczywiście wypłynąć, bez przeliczania przyszłych pieniędzy na dzisiejszą wartość. Dług modelu wykazany jako 98 USD może wymagać kapitału 100 i ostatnich odsetek 5, łącznie 105. Sama różnica nie dowodzi błędu: wycena księgowa i przyszła płatność to inne dane. Sprawdź, czy uwzględniono odsetki. Gdy wierzyciel może zażądać zapłaty w dowolnym momencie, zobowiązanie należy do najwcześniejszego możliwego okresu, nie tylko do daty planowanej przez dłużnika. [3]
Dłużnik i wierzyciel nie muszą mieć tych samych praw. Prawo emitenta, czyli firmy wydającej obligację, do wcześniejszego wykupu nie daje inwestorowi prawa żądania pieniędzy w każdej chwili. Investor.gov rozróżnia wykupy dobrowolne i obowiązkowe według harmonogramu. Osobną sprawą jest naruszenie warunku umowy, na przykład uzgodnionego wskaźnika finansowego. Zależnie od kontraktu może to wywołać obowiązek wcześniejszej spłaty. Znaczenie mają dokładne warunki, termin na naprawę i zgoda wierzyciela na wyjątek. Sam plan refinansowania, czyli zastąpienia starego długu nowymi środkami, pierwotnej daty nie zmienia. [4] [5]
W rachunkowości IFRS standard IAS 1 ocenia prawo odroczenia rozliczenia o co najmniej 12 miesięcy po dniu bilansowym, czyli dacie bilansu. Zmiany dla okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2024 lub później mówią, że warunki wymagane dopiero po dniu bilansowym nie zmieniają klasyfikacji na ten dzień, ale wymagają informacji w notach. Kategoria długoterminowa nie wyklucza więc, że później pojawi się żądanie przedterminowej spłaty. Kategoria krótkoterminowa sama też nie oznacza przyszłej upadłości. To zasada IFRS, nie automatycznie takie samo ujęcie US GAAP, amerykańskich zasad rachunkowości. [5]
Nasza firma ma 12 USD gotówki, ale 5 jest zablokowane i nie może służyć tej płatności. Na kapitał 30 i odsetki 2 zostaje 7; luka wynosi 30+2−7 = 25. Liczy się nie tylko wykazany stan, lecz kwota dostępna do konkretnego celu. Oczekiwane wpływy operacyjne czy planowana pożyczka nie są jeszcze otrzymanymi pieniędzmi. Przy linii kredytowej, umowie o dostępie do uzgodnionej kwoty, sprawdź zobowiązanie kredytodawcy, warunki uruchomienia i datę końca. Już pobrana część linii nie jest dodatkową rezerwą ponad pochodzące z niej pieniądze na koncie. [6]
Firma z modelu musi oddać 100000 USD w dolarach i posiada 1 BTC wartego 100000. Gdy cena sprzedaży spadnie do 60000, zabraknie 40000 jeszcze przed opłatami i podatkiem. Liczba bitcoinów jest ta sama, ale dolarów na spłatę mniej; umowna waluta i termin się nie zmieniły. Przyszły wzrost ceny nie zapewnia płatności. Firma musi też móc przelać i sprzedać BTC oraz otrzymać właściwą walutę na czas. Zapadalność łączy cenę majątku z praktycznym pytaniem: czy środki będą naprawdę dostępne, gdy wierzyciel będzie mógł ich zażądać? [7]
Pełniejszy obraz uzyskasz, czytając to hasło razem z Leverage, Cash flow, Refinancing risk, Capital structure. Do tego hasła prowadzą również odsyłacze z Capital structure, Cash flow, Refinancing risk, Credit risk.