Bank Bitcoin custody

Wyobraźmy sobie nagłówek, że bank „trzyma bitcoiny”. Bez szczegółów nie wiadomo, czy kupił je dla siebie, czy przechowuje dla klientów. W naszym przykładzie opiekuje się 100 BTC klientów i osobno posiada własne 5 BTC. Razem daje to 105 BTC, ale nie oznacza, że wszystko kupił jako własną inwestycję. Przechowywanie jest usługą świadczoną dla kogoś innego. Własność prawna, ujęcie księgowe i zobowiązania wobec klienta wymagają osobnej oceny. Sam przykład nie przesądza też, czy bank ma prawo posiadać te własne 5 BTC. [1]

Konkretny przykład daje OCC, amerykański organ nadzorujący określone instytucje bankowe. Jego Interpretive Letter 1170 z lipca 2020 roku potwierdza uprawnienia do przechowywania dla national banks, czyli banków z federalną licencją, oraz federal savings associations, instytucji oszczędnościowych z federalną licencją. „National” nie oznacza tu banku państwowego ani centralnego. Usługa może obejmować zarządzanie kluczami i różne role prawne, w tym role ze szczególnymi obowiązkami wobec klienta. Warunki zależą od uprawnień banku i właściwego prawa. Amerykańskie pismo nie udziela licencji bankom w UE ani nie zobowiązuje każdego banku do przyjmowania BTC. [1]

W marcu 2025 roku OCC wydał pismo 1183, uchylając pismo 1179 i potwierdzając wcześniej dozwolone działania. Zniesiona procedura supervisory nonobjection wymagała szczególnego, wcześniejszego stanowiska nadzoru, że nie sprzeciwia się rozpoczęciu działalności. Jej usunięcie nie zakończyło bieżącego nadzoru ani obowiązku zarządzania ryzykiem i przestrzegania prawa. Dla klienta nie oznacza to, że „nikt już nie kontroluje banków”. Nie można też zakładać, że zniknęły wszystkie inne zgody. Zmieniła się określona procedura, a odpowiedzialność za bezpieczne i prawidłowe działanie pozostała. [2]

Klucz prywatny pozwala utworzyć podpis potrzebny do przesłania BTC. Jeśli bank tylko przechowuje kopię, a klient nadal ma dość informacji, by samodzielnie wykonać przelew, bank nie uzyskuje wyłącznej kontroli. Klient może zachować kopię i przesłać środki bez banku. Pismo 1170 wyraźnie dopuszcza taką usługę przechowywania kopii obok innych modeli. Natomiast wspólne stanowisko regulatorów z lipca 2025 roku, objaśniając safekeeping, opisuje kontrolę, w której nikt inny, także klient, nie może jednostronnie przesłać aktywów poza kontrolę banku. Samo otrzymanie starego klucza tego nie dowodzi. Stanowisko wyjaśnia istniejące zasady i nie tworzy nowych oczekiwań nadzorczych. Nie zakazuje też każdej części klucza po stronie klienta, jeżeli sama ta część nie wystarcza do przelewu. [1] [4]

Bank może łączyć aktywa klientów na omnibus account, czyli rachunku zbiorczym dla wielu klientów. W prostym przykładzie klient A ma 2 BTC, a klient B 3 BTC, co daje łącznie 5 BTC klientów. Własny 1 BTC banku jest przechowywany osobno. Samo znalezienie tych 5 BTC pod danym adresem nie określa jednak udziału każdego klienta. Muszą go potwierdzać ewidencja i ustalenia umowne. Licencja bankowa nie gwarantuje rozdzielenia on-chain, czyli osobnego adresu lub sposobu przechowywania dla każdego klienta. Prawa w razie niewypłacalności, gdy instytucja nie potrafi spełnić zobowiązań, także zależą od prawa i konkretnej konstrukcji usługi. [4]

Przechowywanie może łączyć się z kupnem lub sprzedażą. Pismo OCC 1184 z maja 2025 roku potwierdza możliwość wykonywania zleceń klienta dotyczących przechowywanych aktywów oraz korzystania z podmiotów trzecich przy dozwolonych usługach. Zlecenie sprzedaży 1 BTC nie upoważnia jednak banku do spekulowania całym rachunkiem. Jeżeli część przechowywania wykonuje inny depozytariusz, mówimy o subcustody, czyli powierzeniu aktywów dalszemu podmiotowi. Bank musi zarządzać ryzykiem takiego dostawcy; zlecenie pracy na zewnątrz nie usuwa jego obowiązków. Klient nadal powinien wiedzieć, kto kontroluje klucze, jak potwierdza się salda i jak odzyskać aktywa w razie problemów dostawcy. [3] [4]

OCC 1186 z listopada 2025 roku dotyczy innej kwestii: własnych kryptoaktywów na racjonalnie przewidywalne opłaty sieciowe oraz do testowania platform, których działalność jest skądinąd dozwolona. Decyzja opiera się na opisanym konkretnym banku i ograniczonej ilości, niewielkiej względem jego kapitału. Dla zobrazowania: 100 osobnych transakcji Bitcoin z opłatą 2000 sat każda wymagałoby 200000 sat. Satoshi, w skrócie sat, to najmniejsza jednostka podstawowej sieci Bitcoin. To nasze obliczenie, nie taryfa OCC; opłaty sieciowe zmieniają się i nie są tym samym co opłata za usługę banku. Pismo nie daje nieograniczonego pozwolenia na spekulację wzrostem ceny. Nie twierdzi też, że opłaty i testy są jedynymi możliwymi legalnymi powodami własnej ekspozycji banku. [5]

Ubezpieczenie depozytów amerykańskiej FDIC nie obejmuje samych kryptoaktywów, nawet gdy usługę świadczy ubezpieczony bank. Wyobraźmy sobie 1 BTC, którego cena spada z 60000 do 40000 USD. Nadal jest to 1 BTC; spadek ceny nie jest zdarzeniem objętym ochroną FDIC. Nazwa banku nie zmienia bitcoina w ubezpieczone pieniądze na rachunku bieżącym. Przed skorzystaniem z usługi warto sprawdzić, czy można wypłacić BTC, czy bank jedynie sprzeda aktywo i wypłaci pieniądze. Znaczenie mają też opłaty, ograniczenia, obsługa zlecenia i potwierdzenia transakcji w sieci. Wygodne logowanie do bankowości samo w sobie nie obiecuje natychmiastowej wypłaty. [6] [4]